Filtr sznurkowy lepiej sprawdza się jako wstępna ochrona instalacji przed dużą ilością piasku, mułu i rdzy. Piankowy zwykle wybiera się wtedy, gdy ważniejsze jest dokładniejsze zatrzymywanie drobnych cząstek. Oba są mechanicznymi wkładami sedymentacyjnymi, a o precyzji filtracji w dużej mierze decyduje mikronaż, nie sama nazwa wkładu.

Filtr sznurkowy i piankowy – najważniejsze różnice

Filtracja sedymentacyjna polega na mechanicznym zatrzymywaniu nierozpuszczonych zanieczyszczeń. Oba omawiane wkłady usuwają między innymi piasek, rdzę, muł i inne zawiesiny. Nie eliminują jednak rozpuszczonych substancji, chloru ani mikroorganizmów.

Wkłady są zwykle wykonane z polipropylenu i mogą być stosowane w instalacjach wody użytkowej, jeśli konkretny produkt ma dopuszczenie do kontaktu z wodą przeznaczoną do spożycia. Różnią się przede wszystkim budową oraz sposobem zatrzymywania osadów.

Cecha Wkład sznurkowy Wkład piankowy
Budowa Polipropylenowy sznurek nawinięty na rdzeń, tworzący warstwy o różnej gęstości Porowata włóknina polipropylenowa, często produkowana w technologii Melt-Blown
Mechanizm filtracji Głębinowa, czyli zatrzymywanie cząstek w kolejnych warstwach wkładu Głównie powierzchniowa, z zatrzymywaniem osadów na zewnętrznej strukturze
Sygnalizacja zużycia Stopniowy wzrost oporów przepływu i spadek ciśnienia w miarę zapychania Spadek ciśnienia może pojawić się wyraźniej po zablokowaniu powierzchni wkładu
Typowe zastosowanie Wstępna filtracja wody ze studni lub wody z dużą ilością grubych osadów Dokładniejsza filtracja wstępna przy relatywnie czystej wodzie

Jak działa filtracja sznurkowa i piankowa?

Wkład sznurkowy zatrzymuje zanieczyszczenia wewnątrz swojej warstwowej struktury. Zewnętrzne fragmenty nawiniętego sznurka przechwytują większe cząstki, a kolejne warstwy mogą zatrzymywać drobniejsze osady. Dzięki temu wkład wykorzystuje większą część swojej objętości i zwykle nie blokuje się nagle po zabrudzeniu powierzchni.

To rozwiązanie bywa korzystne przy wodzie ze studni albo w instalacji, do której trafia dużo piasku, mułu i rdzy. Wkład może dłużej utrzymywać przepływ, ale jego zużycie także prowadzi do narastania oporów. Brak gwałtownego spadku ciśnienia nie oznacza więc, że można bezterminowo odroczyć wymianę.

Wkład piankowy, określany także jako polipropylenowy lub Melt-Blown, ma gęstą strukturę włóknistą. Zanieczyszczenia osadzają się przede wszystkim na jego powierzchni oraz w początkowej części materiału. Gdy warstwa zostanie w dużym stopniu zatkana, przepływ może wyraźnie się pogorszyć. Taki spadek ciśnienia jest użytecznym sygnałem, że wkład wymaga kontroli lub wymiany.

Nie oznacza to, że piankowy wkład zawsze filtruje dokładniej niż sznurkowy. Najważniejszym parametrem pozostaje mikronaż, czyli deklarowana wielkość porów. Im niższa wartość, tym mniejsze cząstki może zatrzymywać wkład, ale zwykle rośnie też ryzyko szybszego zapchania i ograniczenia przepływu. Trzeba przy tym sprawdzić, czy podany parametr dotyczy filtracji nominalnej, ponieważ nie oznacza ona zatrzymania stu procent cząstek o wskazanym rozmiarze.

Kiedy wybrać wkład sznurkowy?

Wkład nawijany jest rozsądnym wyborem, gdy filtr ma przede wszystkim przejąć większe obciążenie osadami i ochronić kolejne elementy instalacji. Rozważ go w następujących sytuacjach:

  • Woda zawiera dużo piasku, mułu, rdzy lub innych grubych zanieczyszczeń.
  • Filtrujesz wodę ze studni i potrzebujesz pierwszej bariery mechanicznej.
  • Chcesz ograniczyć ryzyko szybkiego zapchania dokładniejszego wkładu zamontowanego za nim.
  • Zależy Ci na możliwie stabilnym przepływie przy dużej ilości zatrzymywanych osadów.

W instalacjach o dużym zabrudzeniu często stosuje się wyższy mikronaż na pierwszym etapie, na przykład 20–50 µm. Dobór zależy jednak od deklaracji producenta, jakości wody i wymaganej ochrony dalszych urządzeń.

Kiedy wybrać wkład piankowy?

Wkład piankowy lepiej pasuje do instalacji, w której woda nie niesie bardzo dużej ilości grubego osadu, ale trzeba zatrzymać drobniejsze cząstki. Wybierz go, jeśli:

  • Woda jest względnie czysta, lecz zawiera drobny pył, rdzę lub zawiesiny.
  • Potrzebujesz dokładniejszej filtracji mechanicznej przed kolejnym etapem uzdatniania.
  • Chcesz łatwiej rozpoznać zużycie po wyraźnym pogorszeniu przepływu.
  • Możesz regularnie kontrolować wkład i wymieniać go po zabrudzeniu.

Warto pamiętać, że filtr piankowy o małym mikronażu nie zawsze będzie dobrym pierwszym etapem przy mocno zanieczyszczonej wodzie. Drobny wkład może szybko się zatkać, nawet jeśli jego deklarowana dokładność jest korzystna z punktu widzenia jakości filtracji.

W typowych instalacjach domowych wkłady wymienia się zwykle co 3–6 miesięcy, ale jest to tylko orientacyjny przedział. Przy wodzie o dużej ilości osadów wymiana może być potrzebna wcześniej. O terminie decydują stan wkładu, ilość zużywanej wody oraz obserwowany spadek przepływu.

Co wybrać – sznurkowy czy piankowy?

Jeżeli głównym problemem jest duża ilość grubych osadów, zacznij od wkładu sznurkowego. Gdy woda jest mniej obciążona, a potrzebujesz zatrzymywać drobniejsze cząstki, lepszym wyborem może być wkład piankowy o dobranym mikronażu.

Przy bardzo zanieczyszczonej wodzie nie trzeba traktować tych rozwiązań jako wzajemnie wykluczających. Można zastosować je sekwencyjnie: sznurkowy jako filtr wstępny, a piankowy jako dokładniejszy etap. Pierwszy wkład przejmuje większe osady i chroni drugi przed szybkim zapchaniem.

Najważniejsze jest dopasowanie mikronażu do jakości wody, wymaganej wydajności i konstrukcji korpusu. Sam wybór między pianką a sznurkiem ma znaczenie, ale nie zastąpi analizy rzeczywistych zanieczyszczeń i regularnej wymiany wkładu.