Opór podczas przykręcania nakrętki samokontrującej jest normalny. Powoduje go wkładka poliamidowa, która zaciska się na gwincie śruby i zabezpiecza połączenie przed luzowaniem pod wpływem drgań.
Dlaczego nakrętka samokontrująca stawia opór?
W górnej części nakrętki znajduje się pierścień z tworzywa, najczęściej nylonu. Jest on ciaśniejszy niż gwint śruby, dlatego podczas wkręcania odkształca się i zwiększa tarcie. To właśnie ten opór działa jak hamulec, ograniczając ryzyko samoczynnego odkręcenia połączenia.
Nakrętki tego typu są stosowane między innymi w konstrukcjach i urządzeniach narażonych na wibracje. Warianty określane normą DIN 985 mają wkładkę poliamidową. Trudniejszy montaż nie oznacza więc wady produktu, lecz potwierdza działanie mechanizmu samohamownego.
[picture_1]
Jak poprawnie przykręcić nakrętkę samokontrującą?
Przed rozpoczęciem sprawdź, czy śruba i nakrętka mają zgodny rodzaj oraz skok gwintu. Montaż wykonaj w następującej kolejności:
- Ustaw nakrętkę właściwą stroną – wkładka z tworzywa ma znajdować się od zewnątrz, po stronie czoła śruby. Gwint powinien najpierw wejść od strony metalowej.
- Wkręcaj nakrętkę ręcznie – obróć ją zgodnie z kierunkiem dokręcania, aż gwint śruby dotknie wkładki.
- Użyj klucza – gdy pojawi się wyraźny opór, kontynuuj dokręcanie narzędziem. Wkładka musi zostać przewinięta przez gwint.
- Dokręć połączenie – dokręcaj do uzyskania wymaganego docisku, ale nie forsuj nakrętki, jeśli gwint zaczyna się zacinać lub ulegać uszkodzeniu.
O czym pamiętać podczas użytkowania?
Najważniejsze zasady dotyczą trwałości wkładki i warunków pracy połączenia:
- Traktuj nakrętkę jako jednorazową – po odkręceniu wkładka zwykle nie zapewnia już takiego samego oporu, dlatego przy ponownym montażu zastosuj nową.
- Sprawdź temperaturę pracy – standardowa wkładka nylonowa może tracić właściwości w podwyższonej temperaturze, szczególnie powyżej około 120°C.
- Używaj klucza – końcowego etapu montażu nie wykonuj samymi palcami, ponieważ opór wkładki jest częścią działania nakrętki.
- Nie montuj wkładką do środka – taka orientacja może uniemożliwić prawidłowe przejście wkładki przez gwint i osłabić zabezpieczenie.
Najważniejsza zasada brzmi: nakrętka samokontrująca ma stawiać opór, ale wkładka poliamidowa musi znajdować się po stronie zewnętrznej. Po demontażu najlepiej wymienić ją na nową.
