W sterowniku ST-21 najpierw ustawia się temperaturę zadaną oraz histerezę, a w wersji do ciepłej wody użytkowej dodatkowo deltę załączenia i progi. Dla centralnego ogrzewania zakres nastaw wynosi 25–85°C, a histerezę można wybrać w przedziale 1–10°C. W dalszej części tekstu wyjaśniamy zależności między tymi nastawami.
Jakie parametry pracy obsługuje sterownik ST-21?
Sterownik ST-21 występuje w dwóch podstawowych wariantach: do pompy obiegu wody centralnego ogrzewania oraz do pompy ciepłej wody użytkowej. Oba urządzenia zasilane są napięciem 230 V ±10% /50 Hz i pobierają maksymalnie 2 W mocy. Dopuszczalna temperatura otoczenia w miejscu pracy zawiera się w przedziale od 5°C do 50°C.
Pod względem wyjść wersja CO steruje pompą obiegową z maksymalnym obciążeniem 0,5 A. W wariancie CWU dodatkowo występuje styk beznapięciowy o obciążalności 1 A. Dokładność pomiaru temperatury wynosi 1°C, a czujnik KTY wytrzymuje temperatury od -30°C do 99°C.
Parametry można porównać w tabeli, która porządkuje różnice między wersjami.
| Parametr | ST-21 CO | ST-21 CWU |
| Zasilanie | 230 V ±10% /50 Hz | 230 V ±10% /50 Hz |
| Maksymalny pobór mocy | 2 W | 2 W |
| Temperatura pracy | 5–50°C | 5–50°C |
| Maksymalne obciążenie wyjścia pompy | 0,5 A | 0,5 A |
| Obciążenie styku beznapięciowego | nie dotyczy | 1 A |
| Zakres nastaw temperatur CO | 25–85°C | nie dotyczy |
| Histereza | 1–10°C | nie dotyczy |
| Dokładność pomiaru | 1°C | 1°C |
| Wytrzymałość temperaturowa czujnika | -30–99°C | -30–99°C |
| Wkładka bezpiecznikowa | 1,6 A | 1,6 A |
| Długość przewodu czujnika | 1,5 m | brak danych |
| Klasa dystrybucji | brak danych | A |
Jak skonfigurować wersję do centralnego ogrzewania?
W wersji CO głównym zadaniem jest załączanie pompy obiegu wody centralnego ogrzewania, gdy kocioł osiągnie zadaną temperaturę, oraz wyłączanie jej po wychłodzeniu kotła o wartość histerezy. Użytkownik wybiera zatem temperaturę progową w zakresie 25–85°C oraz szerokość pętli histerezy od 1°C do 10°C.
W wersji CO standardowy zakres nastaw temperatury wynosi 25–85°C, a histerezę ustawia się w przedziale 1–10°C.
Przy ustawieniu temperatury zadanej na przykład na 60°C i histerezy 5°C pompa startuje po osiągnięciu 60°C, a zatrzymuje się po spadku temperatury do 55°C. Taki tryb ogranicza jałową pracę pompy i zmniejsza zużycie energii elektrycznej.
Histereza
Im wyższa wartość histerezy, tym rzadziej pompa przełącza się między stanem pracy a postojem. Dla instalacji z dużym zładom wody lepiej sprawdza się szersza histereza, na przykład 8–10°C, natomiast przy mniejszych obiegach wystarczają 2–4°C.
Tryb termostatu
Urządzenie może również pracować jako termostat, który wyłącza pompę po osiągnięciu temperatury zadanej. W praktyce przydaje się to wtedy, gdy instalacja ma chronić kocioł przed zbyt niską temperaturą powrotu albo gdy zależy nam na utrzymaniu stałej temperatury w obiegu.
W tym trybie trzeba zwrócić uwagę na to, aby temperatura zadana nie była ustawiona zbyt nisko względem realnych warunków pracy źródła ciepła.
Jak ustawić sterownik ST-21 CWU?
W wariancie do pompy ciepłej wody użytkowej urządzenie porównuje wskazania dwóch czujników temperatury. T2 to temperatura kotła, a T1 to temperatura bojlera lub bufora. Pompa załącza się, gdy różnica T2-T1 jest większa lub równa ustawionej delcie, pod warunkiem że T2 osiągnęło minimalny próg załączenia.
Wyłączenie następuje, gdy T2 spadnie do poziomu T1, gdy T2 obniży się poniżej progu minimalnego pomniejszonego o stałą histerezę 2°C lub gdy T1 osiągnie temperaturę zadaną. Takie działanie zapobiega niepotrzebnemu wychładzaniu zbiornika, gdy temperatura zasilania spada.
W menu głównym tego wariantu dostępne są następujące funkcje:
- praca ręczna,
- delta załączenia pompy,
- próg załączenia,
- próg wyłączenia,
- ustawienia fabryczne.
W wersji CWU pompa załącza się, gdy T2-T1 ≥ Δ i T2 ≥ minimalny próg załączenia, a wyłącza się między innymi wtedy, gdy T2 ≤ T1 lub T1 osiągnie temperaturę zadaną.
Delta załączenia
Delta to minimalna różnica temperatur między kotłem a zasobnikiem, przy której pompa ciepłej wody użytkowej powinna wystartować. Ustawienie zbyt małej wartości może powodować częste taktowanie pompy, a zbyt dużej – opóźniać ładowanie zasobnika.
Progi załączenia i wyłączenia
Minimalny próg załączenia pompy określa temperaturę kotła, od której ładowanie zasobnika jest w ogóle możliwe. Próg wyłączenia zabezpiecza natomiast przed pompowaniem wody o zbyt niskiej temperaturze do bojlera. Warto ustawić go kilka stopni powyżej temperatury wody użytkowej, którą chcemy utrzymać w zasobniku.
Jak działają funkcje ochronne?
Niezależnie od wariantu sterownik ma wbudowane mechanizmy chroniące pompę i instalację przed skutkami dłuższego postoju oraz niskich temperatur.
Antystop
Funkcja ANTYSTOP zapobiega zablokowaniu wirnika pompy poza sezonem grzewczym. Pompa jest załączana co około 10 dni na 1 minutę, co pozwala usunąć osady i utrzymać swobodny ruch elementów.
Antyzamarzanie
Ochrona antyzamarzaniowa reaguje na spadek temperatury w instalacji. W wersji CO pompa załącza się na stałe, gdy temperatura spadnie poniżej 5°C. W wariancie CWU próg aktywacji wynosi 6°C na czujniku kotła lub zbiornika, a wyłączenie następuje po osiągnięciu 7°C.
Na co zwrócić uwagę podczas montażu i eksploatacji?
Montaż urządzenia powinna przeprowadzić wyłącznie osoba z odpowiednim doświadczeniem i uprawnieniami. Czujnik temperatury montuje się na przewodzie lub króćcu za pomocą opaski zaciskowej, a następnie odizolowuje od czynników zewnętrznych taśmą izolacyjną.
Przed uruchomieniem warto sprawdzić wkładkę bezpiecznikową 1,6 A oraz dopasować ustawienia do konkretnego typu instalacji. Producent TECH STEROWNIKI podkreśla, że parametry i funkcje mogą się różnić w zależności od roku produkcji, dlatego w razie wątpliwości warto skontaktować się z działem techniczno-serwisowym.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Jakie są podstawowe różnice między wersją ST-21 CO a ST-21 CWU?
Wersja CO służy do sterowania pompą obiegu centralnego z zakresem temperatur 25–85°C i histerezą 1–10°C, natomiast CWU dodatkowo wykorzystuje styk beznapięciowy 1 A i pracuje na dwóch czujnikach do obsługi podgrzewania ciepłej wody.
Jakie napięcie zasilania i pobór mocy mają sterowniki ST-21?
Oba warianty są zasilane napięciem 230 V ±10% przy częstotliwości 50 Hz i pobierają maksymalnie 2 W mocy.
Jak działa histereza w wersji do centralnego ogrzewania?
Histereza określa, o ile musi spaść temperatura, by pompę wyłączyć po osiągnięciu setpointu; większa histereza powoduje rzadsze załączania pompy, a mniejsza częstsze przełączenia.
Na czym polega tryb termostatu w ST-21 CO?
W trybie termostatu urządzenie wyłącza pompę po osiągnięciu zadanej temperatury, co pomaga chronić kocioł przed zbyt niską temperaturą powrotu lub utrzymać stałą temperaturę w obiegu.
Jak działają delta i progi w wersji CWU?
Delta to minimalna różnica T2-T1 wymagana do załączenia pompy, a progi określają minimalną temperaturę kotła dopuszczającą ładowanie oraz poziom, przy którym pompowanie zostaje zatrzymane, by nie schładzać zbiornika.
Co robi funkcja ANTYSTOP i jak często się uruchamia?
ANTYSTOP zapobiega zablokowaniu wirnika pompy poza sezonem poprzez krótkie uruchomienie pompy co około 10 dni na jedną minutę.
Jak działa ochrona antyzamarzaniowa w obu wariantach?
W wersji CO pompa włącza się trwale przy temperaturze poniżej 5°C, a w CWU próg aktywacji to 6°C na czujniku kotła lub zbiornika, z wyłączeniem po osiągnięciu 7°C.
Na co zwrócić uwagę podczas montażu i przed uruchomieniem sterownika?
Montaż powinien wykonać wykwalifikowany fachowiec, czujnik montuje się opaską i izoluje taśmą, a przed startem należy sprawdzić wkładkę bezpiecznikową 1,6 A i dopasować ustawienia do instalacji.